201710.10
3

Zmiany wśród elit KRLD?

W Pjongjangu w pierwszą sobotę i niedzielę października świętowano 20. rocznicę objęcia przez Kim Jong-ila stanowiska sekretarza generalnego Partii Pracy Korei. Z tej okazji przygotowano pokaz sztucznych ogni oraz huczne parady. Był to wstęp do jednego z ważniejszych północnokoreańskich świąt, czyli obchodów dnia założenia Partii Pracy Korei.

Wielkie święta państwowe w Korei Północnej to okazja do zauważenia zmian wśród rządzącej elity. Od lat zagraniczni obserwatorzy wykorzystują rozmieszczenie osób na specjalnym podium (Juseokdan) podczas ważnych wydarzeń państwowych, aby analizować kto znalazł się wśród rządzącej elity tego hermetycznego kraju. Ważna jest kolejność osób zasiadających na podium, gdyż odzwierciedla ona ich hierarchię strukturze państwowej. Północnokoreańska gazeta Rodong Sunmun oraz Koreańska Centralna Stacja Nadawcza ogłosiły 25-osobową listę przedstawicieli rządu, którzy podczas obchodów 20. rocznicy objęcia władzy przez Kim Jong-ila zasiedli w Juseokdan. Na czele znalazł się Kim Yong-nam, przewodniczący Prezydium Najwyższego Zgromadzenia Ludowego. Do tej pory na drugim miejscu znajdował się Hwang Pyong-so, wicemarszałek Koreańskiej Armii Ludowej, uważany za czołowego współpracownika Kim Jong-una. Podczas obchodów 20. rocznicy objęcia władzy przez Kim Jong-ila, Hwang Pyong-so został jednak umieszczony na czwartym miejscu, a jego dotychczasową pozycję zajął Choe Ryong-hae, wiceprzewodniczący rządzącej partii, a zaraz za nim znalazł się Pak Pong-ju, premier Korei Północnej. Według analityków Choe i Pak reprezentują kolejno partię i gospodarkę. Przesunięcie ich ponad Hwanga (wojsko) może świadczyć, że Kim Jong-un zamierza nadać większe znaczenie krajowej gospodarce w obliczu trudnej sytuacji ekonomicznej spowodowanej sankcjami. Ponadto na podium zabrakło czterech spośród dziewięciu wiceprzewodniczących partii. Na ich miejsce zostało natomiast przyjętych sześciu nowych członków: Pak, Kwang-ho, Pak Tae-song, Tae Jong-su, Pak Tae-dok, Ahn Jong-su i Choe Hwi. Wśród nieobecnych byli starsi członkowie partii, co może oznaczać zmianę pokoleniową w północnokoreańskim rządzie.

Obserwowane w czasie obchodów 20. rocznicy objęcia władzy przez Kim Jong-ila zmiany wśród elity rządzącej są efektem pierwszego od maja zeszłego roku plenarnego posiedzenia Komitetu Centralnego Partii Pracy Korei, które odbyło się 7 października. Oficjalne północnokoreańskie media podały, że podczas spotkania Kim Jong-un obiecał kontynuować państwową politykę symultanicznego rozwoju gospodarki i broni nuklearnej. Plenarne posiedzenie Komitetu Centralnego skupiło się właśnie na zmianach wśród czołowych członków partii, choć szczegóły nie są znane, a jedynie oficjalne wydarzenia państwowe mogą uchylić rąbka tajemnicy. Wzrasta znaczenie w państwowych strukturach Kim Yo-jong, siostry Kim Jong-una. Młodsza siostra Kima często jest widziana towarzysząc bratu w oficjalnych obowiązkach. W maju zeszłego roku została wybrana jako wice dyrektorka Departamentu ds. Propagandy i Agitacji. Natomiast na ostatnim plenarnym posiedzeniu Komitetu Centralnego została awansowana na zastępczego członka Biura Politycznego Komitetu Centralnego.

Choe Ryong-hae, który podczas posiedzenia plenarnego Komitetu Centralnego został wybrany członkiem Centralnej Komisji Wojskowej, jeszcze bardziej umocnił swoją pozycję w hierarchii elity rządzącej. Jego awans widoczny był w trakcie obchodów 20. rocznicy objęcia władzy przez Kim Jong-ila, kiedy to wiceprzewodniczący Choe, stojąc w centralnym punkcie podium przemawiał do 100 tysięcy ludzi zgromadzonych na Placu Kim Il-sunga w samym centrum Pjongjangu. W swoim przemówieniu podkreślił wkład Kim Jong-ila w przekształcanie Korei Północnej w „militarne mocarstwo”.

Pomimo obietnic syna Kim Jong-ila, rozwój gospodarczy kraju nie idzie w parze z osiągnięciami zbrojeniowymi. Można wątpić, czy wraz ze zmianami wśród elit rzeczywiście większy nacisk zostanie położony na gospodarkę i walkę ze skutkami sankcji niż na zbrojenia, szczególnie, że jedno nie wyklucza drugiego (podejrzewa się, że Korea Północna może sprzedawać swoją broń Iranowi i Syrii). W ostatnim czasie można było jednak zaobserwować jak Pjongjang radzi sobie z trudnościami ekonomicznymi. Zaledwie dzień przed plenarnym posiedzeniem Komitetu Centralnego pojawiły się doniesienia, że Korea Północna wznowiła działanie obszaru przemysłowego Kaesong, bez zgody strony południowokoreańskiej. Korea Północna rzekomo wykorzystuje znajudjącą się w Kaesong infrastrukturę do produkcji m.in. odzieży. Południowokoreańskie Ministerstwo ds. Zjednoczenia zaapelowało do strony północnokoreańskiej o zaprzestanie wykorzystywania dóbr i własności należących do południowokoreańskich firm. Pjongjang nie zrezygnuje jednak z żadnej możliwości ratowania swojej gospodarki, szczególnie kiedy Chiny, najważniejszy północnokoreański sojusznik, coraz bardziej angażują się w wywieranie międzynarodowej presji na reżim.